डिप्रोक्स लघुवित्त वित्तीय संस्था लिमिटेड – प्रथम त्रैमासिक विश्लेषण, आ.व. २०८३/८४
असोज मसान्त २०८३ सम्मको लेखापरीक्षण नभएको विवरण, गत वर्षको सोही त्रैमास (असोज मसान्त २०८२) र आर्थिक वर्षको अन्त्य (असार मसान्त २०८३) सँग तुलना गरिएको।

सारांश
डिप्रोक्स लघुवित्त ले यस पहिलो त्रैमासमा रु २१.९९ करोड खुद नाफा कमाएको छ, जुन गत वर्षको सोही त्रैमासको रु २०.२२ करोड भन्दा ८.७६% ले बढी हो। प्रति शेयर आम्दानी (EPS) रु ४२.८१ छ, गत वर्ष रु ४३.२९ थियो।
गत वर्षको तुलनामा सबैभन्दा ठूलो सहयोग खुद ब्याज आम्दानी (+रु ५.९५ करोड) र शुल्क तथा कमिशन (+रु १.९६ करोड) बाट भयो, भने सबैभन्दा ठूलो असर कर्मचारी खर्च (−रु ४.०४ करोड) ले पार्यो।
डिप्रोक्स लघुवित्तले पहिलो त्रैमासमा रु २१.९९ करोड नाफा कमायो, जुन गत वर्षको रु २०.२२ करोड भन्दा ८.७६% बढी हो। ब्याज आम्दानी ५.५७% बढ्दा ब्याज खर्च १.९९% घट्यो, त्यसैले खुद ब्याज आम्दानी ११.१४% बढेर रु ५९.३० करोड पुग्यो, र शुल्क आम्दानी ४४.५४% बढेर रु ६.३६ करोड पुग्यो। कर्मचारी खर्च १८.६०% बढ्यो र कर्जा नोक्सानी व्यवस्था करिब तीन गुणा भएर रु १.५५ करोड पुग्यो, जसले वृद्धिको केही भाग घटायो। वार्षिकीकृत EPS रु ४२.८१ छ, गत वर्षसँग लगभग बराबर।
| सूचक | प्रथम त्रैमास २०८३/८४ | प्रथम त्रैमास २०८२/८३ | परिवर्तन |
| खुद नाफा | रु २१,९९,३०,५८३ | रु २०,२२,१५,५८१ | +८.७६% |
| खुद ब्याज आम्दानी | रु ५९,३०,०७,१८८ | रु ५३,३५,४३,९८९ | +११.१४% |
| खुद शुल्क तथा कमिशन आम्दानी | रु ६,३६,१४,९४२ | रु ४,४०,१३,०१७ | +४४.५४% |
| कर्जा नोक्सानी व्यवस्था/(फिर्ता) | रु १,५५,३०,१२९ | रु ५५,५१,०२५ | +१७९.७७% |
| सञ्चालन नाफा | रु ३१,३५,७५,५०५ | रु २८,८१,३७,५८० | +८.८३% |
| प्रति शेयर आम्दानी | रु ४२.८१ | रु ४३.२९ | – |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु २३६.२६ | रु २२६.८७ | +४.१४% |
| NPL (खराब कर्जा) | ६.७०% | ८.७३% | −२.०३ अंक |
| पुँजी पर्याप्तता | १५.०४% | १४.०७% | +०.९७ अंक |
१. नाफा कहाँबाट आयो

ब्रिज चार्टले गत वर्षको रु २०.२२ करोड बाट यस वर्षको रु २१.९९ करोड सम्म नतिजा कसरी पुग्यो भन्ने देखाउँछ:
- खुद ब्याज आम्दानी (+रु ५.९५ करोड): ब्याज आम्दानी ५.५७% ले बढ्यो भने ब्याज खर्च १.९९% ले घट्यो।
- कर्मचारी खर्च (−रु ४.०४ करोड): कर्मचारी खर्च १८.६०% ले बढेर रु २५.७६ करोड पुग्यो।
- शुल्क तथा कमिशन (+रु १.९६ करोड): खुद शुल्क आम्दानी रु ६.३६ करोड रह्यो, गत वर्ष रु ४.४० करोड थियो।
- कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (−रु ९९.७९ लाख): बैंकले कर्जा नोक्सानीका लागि रु १.५५ करोड छुट्यायो, गत वर्ष रु ५५.५१ लाख थियो।
- आयकर (−रु ७५.९२ लाख): कर रु ९.४३ करोड रह्यो, गत वर्ष रु ८.६७ करोड थियो।
- अन्य खर्च (−रु ३८.५४ लाख): अन्य सञ्चालन खर्च, ह्रास कट्टी र गैर-सञ्चालन शीर्षक मिलाएर।
- ट्रेडिङ तथा अन्य आम्दानी (+रु ४.७७ लाख): ट्रेडिङ आम्दानी र अन्य सञ्चालन आम्दानी मिलाएर।
सजिलो भाषामा: सञ्चालन खर्चले सञ्चालन आम्दानीको ४९.९% लियो, गत वर्ष ४९.२% थियो। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले सञ्चालन आम्दानीको २.४% लियो।
२. वर्षभरिको नाफा

हरेक त्रैमासलाई छुट्टाछुट्टै हेर्दा (वर्षको सुरुदेखिको नाफाबाट अघिल्लो त्रैमाससम्मको नाफा घटाएर): प्रथम त्रैमास २०८२/८३: रु २०.२२ करोड; दोस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु २४.०७ करोड; तेस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु २३.७२ करोड; चौथो त्रैमास २०८२/८३: रु ३०.९३ करोड; प्रथम त्रैमास २०८३/८४: रु २१.९९ करोड।
Share Hub का रेकर्ड अनुसार २०८२/८३ मा त्रैमासिक नाफा पहिलोमा रु २०.२२ करोड दोस्रोमा रु २४.०७ करोड तेस्रोमा रु २३.७२ करोड र चौथोमा रु ३०.९३ करोड थियो। डिप्रोक्सका लागि पहिलो त्रैमास प्रायः कमजोर हुन्छ, र यो गत वर्षको पहिलो त्रैमासभन्दा राम्रो छ।
३. निक्षेप, कर्जा र तरलता
| विवरण | असोज २०८३ | असार २०८३ | परिवर्तन |
| ग्राहकको निक्षेप | रु १३,४८,६८,४१,२७२ | रु १२,९७,२२,६९,१५६ | +३.९७% |
| ग्राहकलाई कर्जा तथा सापटी | रु २८,५६,३१,४८,७०५ | रु २७,२८,२२,१८,२२४ | +४.७०% |
| नगद तथा नगद सरह | रु ७७,९९,७९,३९३ | रु १,८७,३९,३२,०२८ | −५८.३८% |
| नेपाल राष्ट्र बैंकमा मौज्दात | रु १२,५०,००,०२५ | रु १२,००,००,०२५ | +४.१७% |
| लगानी | रु १२,१९,९७२ | रु १२,१९,९७२ | +०.००% |
| कुल सम्पत्ति | रु २९,९९,५१,४८,२५१ | रु २९,७३,६६,२६,३३४ | +०.८७% |
| कुल इक्विटी | रु ४,८५,५३,५०,९९८ | रु ४,६६,२३,५८,६४९ | +४.१४% |
यस त्रैमासमा निक्षेप ३.९७% ले बढ्यो र ग्राहक कर्जा ४.७०% ले बढ्यो। कर्जा-निक्षेप अनुपात (CD ratio) ११८.००% छ (गत वर्ष ११४.९३%)।
ब्याजदर: कोषको लागत ६.५१% (गत वर्ष ७.१०%), आधार दर ११.३३% (गत वर्ष ११.८१%), ब्याजदर अन्तर ७.८७% (गत वर्ष ७.७९%)।
यस त्रैमासमा कर्जा ४.७०% बढेर रु २८.५६ अर्ब र निक्षेप ३.९७% बढेर रु १३.४९ अर्ब पुग्यो। संस्थाले नगद (रु १.८७ अर्ब बाट रु ७८.०० करोड) प्रयोग गरेर सापटी ४.७३% घटाई रु ११.०२ अर्ब बनायो र कर्जा वृद्धिमा लगायो। कर्जा निक्षेप र सापटीको ११८.००% छ। यस त्रैमासमा सदस्य १.३२% र बचत ३.९७% बढ्यो।
४. खराब कर्जा र पुँजी

- NPL ६.७०% छ, असार मसान्तमा ६.४९% थियो र गत वर्ष ८.७३%। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले खराब कर्जाको ४५.९०% ढाकेको छ (गत वर्ष ३४.३७%)।
- पुँजी पर्याप्तता १५.०४% छ, असार मसान्तमा १४.९६% थियो र गत वर्ष १४.०७%। NRB को न्यूनतम सीमा ८% हो, त्यसैले ७.०४ अंकको फरक छ।
- जोखिम मध्यम छ। NPL ६.७०% छ, असार मसान्तको ६.४९% भन्दा अलिकति बढी तर गत वर्षको ८.७३% भन्दा धेरै कम, र व्यवस्था कभर सुध्रिएर ४५.९०% पुग्यो। व्यवस्थापनका अनुसार लघुवित्त विरोधी समूहले अझै केही ऋणीलाई किस्ता नतिर्न उक्साइरहेका छन्। पुँजी पर्याप्तता १५.०४% सहित बलियो छ।
५. वितरणयोग्य नाफा
| विवरण (रु) | रकम |
| यस त्रैमासको खुद नाफा | २१,९९,३०,५८३ |
| घटाउ: साधारण जगेडा | (४,३९,८६,११७) |
| घटाउ: ग्राहक संरक्षण र CSR कोष | (८७,९७,२२३) |
| घटाउ: पाउनुपर्ने ब्याज (नियामकीय) | (४२,७८,८०१) |
| पहिलो त्रैमासको वितरणयोग्य नाफा | १६,२८,६८,४४२ |
| सुरुको सञ्चित नाफा | १,०८,५७,७१,७१६ |
| घटाउ: थप कर्जा नोक्सानी व्यवस्था | (१,२३,१५,१९०) |
| असोज मसान्तको वितरणयोग्य नाफा | १,२३,६३,२४,९६८ |
रु २१.९९ करोड नाफामध्ये आवश्यक कोष रु ५.२८ करोड र पाउनुपर्ने ब्याज रु ४२.७९ लाख छुट्याएपछि रु १६.२९ करोड वितरणयोग्य भयो। थप रु १.२३ करोड कर्जा नोक्सानी व्यवस्था सञ्चित नाफाबाट घटाइयो। अहिले वितरणयोग्य नाफा रु १.२४ अर्ब अर्थात् वार्षिकीकृत प्रति शेयर रु ६०.१६ (गत वर्ष रु ४०.६३) छ, जुन लाभांशका लागि बलियो आधार हो।
६. प्रति शेयर सूचक तथा मूल्याङ्कन
| सूचक | मान |
| प्रति शेयर आम्दानी (प्रतिवेदन अनुसार) | रु ४२.८१ |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु २३६.२६ |
| प्रति शेयर वितरणयोग्य नाफा | रु ६०.१६ |
| असोज मसान्त २०८३ को अन्तिम मूल्य | रु ८६५.०० |
| त्रैमासभरिको मूल्य दायरा | रु ८०५.०० – रु ८८५.०० |
| P/E (वार्षिकीकृत EPS मा) | २०.२ गुणा |
| मूल्य/बुक भ्यालु (P/B) | ३.६६ गुणा |
रु ८६५ मा शेयर वार्षिकीकृत EPS को २०.२१ गुणा र प्रति शेयर नेटवर्थको ३.६६ गुणामा छ। ठूलो वितरणयोग्य जगेडा भएको, बलियो पुँजी भएको ठूला लघुवित्तमध्ये एकका लागि यो उचित हो।
निष्कर्ष
सकारात्मक पक्ष: बढेको खुद ब्याज र शुल्क आम्दानी, सस्तो स्रोत, गत वर्षभन्दा धेरै कम NPL, बलियो पुँजी र ठूलो वितरणयोग्य नाफा।
ध्यान दिनुपर्ने पक्ष: कर्मचारी खर्च १८.६०% बढ्यो, व्यवस्था बढ्दै, NPL असारदेखि अलिकति बढ्यो, र लघुवित्त विरोधी आन्दोलन।
डिप्रोक्स स्थिर लघुवित्तमध्ये एक हो: बढ्दो, बलियो पुँजी भएको र प्रशस्त वितरणयोग्य नाफा भएको। खर्च र NPL मा ध्यान दिनुहोस्।
कम्पनीको लेखापरीक्षण नभएको पहिलो त्रैमासिक प्रतिवेदनमा आधारित। लेखापरीक्षण वा नियामकको निर्देशनपछि अङ्क परिवर्तन हुन सक्छन्। यो लगानी सल्लाह होइन।


