ग्रामीण विकास लघुवित्त वित्तीय संस्था लिमिटेड – प्रथम त्रैमासिक विश्लेषण, आ.व. २०८३/८४
असोज मसान्त २०८३ सम्मको लेखापरीक्षण नभएको विवरण, गत वर्षको सोही त्रैमास (असोज मसान्त २०८२) र आर्थिक वर्षको अन्त्य (असार मसान्त २०८३) सँग तुलना गरिएको।

सारांश
ग्रामीण विकास लघुवित्त ले यस पहिलो त्रैमासमा रु ३.०६ करोड खुद नाफा कमाएको छ, जुन गत वर्षको सोही त्रैमासको रु १२.२० करोड भन्दा ७४.९४% ले कम हो। प्रति शेयर आम्दानी (EPS) रु १२.१६ छ, गत वर्ष रु ४९.६८ थियो।
गत वर्षको तुलनामा सबैभन्दा ठूलो सहयोग खुद ब्याज आम्दानी (+रु १.०९ करोड) र शुल्क तथा कमिशन (+रु ९५.१० लाख) बाट भयो, भने सबैभन्दा ठूलो असर कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (−रु ८.१४ करोड) ले पार्यो।
ग्रामीण विकास लघुवित्तको पहिलो त्रैमासको खुद नाफा गत वर्षको रु १२.२० करोडबाट ७४.९४% ले घटेर रु ३.०६ करोडमा झर्यो। मुख्य आम्दानी भने टिकेको छ: खुद ब्याज आम्दानी ३.२४% ले बढेर रु ३४.६४ करोड र खुद शुल्क आम्दानी ४५.६९% ले बढेर रु ३.०३ करोड पुग्यो। नाफा घट्नुको कारण खराब कर्जा हो: NPL असार मसान्तको ६.७२% बाट ११.८९% पुगेकाले कर्जा नोक्सानी व्यवस्था खर्च रु १.५६ करोडबाट रु ९.७० करोड पुग्यो। अन्य सञ्चालन खर्च पनि ५४.६८% ले बढ्यो, र गत वर्षको रु ८६.१५ लाख कर फिर्ताको सट्टा यस पटक रु १.३४ करोड कर खर्च भयो।
| सूचक | प्रथम त्रैमास २०८३/८४ | प्रथम त्रैमास २०८२/८३ | परिवर्तन |
| खुद नाफा | रु ३,०५,७४,०२८ | रु १२,२०,२७,५२४ | −७४.९४% |
| खुद ब्याज आम्दानी | रु ३४,६४,१९,६४४ | रु ३३,५५,६१,८९४ | +३.२४% |
| खुद शुल्क तथा कमिशन आम्दानी | रु ३,०३,२५,६५५ | रु २,०८,१५,६६९ | +४५.६९% |
| कर्जा नोक्सानी व्यवस्था/(फिर्ता) | रु ९,७०,३४,३४८ | रु १,५६,४६,३७२ | +५२०.१७% |
| सञ्चालन नाफा | रु ४,३७,४८,८८७ | रु ११,२९,६८,७७१ | −६१.२७% |
| प्रति शेयर आम्दानी | रु १२.१६ | रु ४९.६८ | – |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु २९३.०० | रु २८०.४५ | +४.४७% |
| NPL (खराब कर्जा) | ११.८९% | ४.६९% | +७.२० अंक |
| पुँजी पर्याप्तता | ११.२२% | ८.९०% | +२.३२ अंक |
१. नाफा कहाँबाट आयो

ब्रिज चार्टले गत वर्षको रु १२.२० करोड बाट यस वर्षको रु ३.०६ करोड सम्म नतिजा कसरी पुग्यो भन्ने देखाउँछ:
- कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (−रु ८.१४ करोड): बैंकले कर्जा नोक्सानीका लागि रु ९.७० करोड छुट्यायो, गत वर्ष रु १.५६ करोड थियो।
- आयकर (−रु २.२० करोड): कर रु १.३४ करोड रह्यो, गत वर्ष −रु ८६.१५ लाख थियो।
- अन्य खर्च (−रु १.४४ करोड): अन्य सञ्चालन खर्च, ह्रास कट्टी र गैर-सञ्चालन शीर्षक मिलाएर।
- खुद ब्याज आम्दानी (+रु १.०९ करोड): ब्याज आम्दानी २.३२% ले बढ्यो भने ब्याज खर्च ०.७२% ले बढ्यो।
- शुल्क तथा कमिशन (+रु ९५.१० लाख): खुद शुल्क आम्दानी रु ३.०३ करोड रह्यो, गत वर्ष रु २.०८ करोड थियो।
- कर्मचारी खर्च (+रु ५९.७२ लाख): कर्मचारी खर्च ३.१०% ले घटेर रु १८.६४ करोड पुग्यो।
सजिलो भाषामा: सञ्चालन खर्चले सञ्चालन आम्दानीको ६२.६% लियो, गत वर्ष ६३.९% थियो। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले सञ्चालन आम्दानीको २५.८% लियो।
२. वर्षभरिको नाफा

हरेक त्रैमासलाई छुट्टाछुट्टै हेर्दा (वर्षको सुरुदेखिको नाफाबाट अघिल्लो त्रैमाससम्मको नाफा घटाएर): प्रथम त्रैमास २०८२/८३: रु १२.२० करोड; दोस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु ९.७९ करोड; तेस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु ८.१७ करोड; चौथो त्रैमास २०८२/८३: −रु ३.४९ करोड; प्रथम त्रैमास २०८३/८४: रु ३.०६ करोड।
Share Hub का रेकर्ड अनुसार २०८२/८३ मा त्रैमासिक नाफा पहिलोमा रु १२.२० करोड, दोस्रोमा रु ९.७९ करोड र तेस्रोमा रु ८.१७ करोड थियो, भने चौथोमा रु ३.४९ करोड नोक्सान भयो। यो पहिलो त्रैमास फेरि नाफामा फर्केको छ, तर गत वर्षको तहको एक चौथाइमा मात्र।
३. निक्षेप, कर्जा र तरलता
| विवरण | असोज २०८३ | असार २०८३ | परिवर्तन |
| ग्राहकको निक्षेप | रु ३,८७,६०,८४,७३३ | रु ३,९५,४८,६८,१०१ | −१.९९% |
| ग्राहकलाई कर्जा तथा सापटी | रु १४,९६,६३,२१,२९५ | रु १४,७२,७७,१२,२०५ | +१.६२% |
| नगद तथा नगद सरह | रु ७३,७४,४५,१४१ | रु ६७,१६,१४,४८७ | +९.८०% |
| नेपाल राष्ट्र बैंकमा मौज्दात | रु ३,२४,०३५ | रु ३,२४,०३५ | +०.००% |
| लगानी | रु २०,२५,००० | रु २०,२५,००० | +०.००% |
| कुल सम्पत्ति | रु १६,७०,२५,२३,९४८ | रु १६,३५,७४,५१,५९२ | +२.११% |
| कुल इक्विटी | रु २,९४,६९,०२,६७४ | रु २,९२,२०,३३,१९९ | +०.८५% |
यस त्रैमासमा निक्षेप १.९९% ले घट्यो र ग्राहक कर्जा १.६२% ले बढ्यो। कर्जा-निक्षेप अनुपात (CD ratio) २४.०२% छ (गत वर्ष २६.५१%)।
ब्याजदर: कोषको लागत ५.१५% (गत वर्ष ६.१३%), आधार दर १२.४२% (गत वर्ष १४.५५%), ब्याजदर अन्तर ८.७५% (गत वर्ष ८.८५%)।
यस त्रैमासमा कर्जा १.६२% ले बढेर रु १४.९७ अर्ब पुग्यो, भने ग्राहकको निक्षेप १.९९% ले घटेर रु ३.८८ अर्ब भयो। संस्था मुख्यतः बैंकको सापटीमा निर्भर छ: बैंक तथा वित्तीय संस्थालाई तिर्नुपर्ने रकम ४.२७% ले बढेर रु ९.४० अर्ब पुग्यो, जुन निक्षेपको दोब्बरभन्दा बढी हो। नगद ९.८०% ले बढेर रु ७३.७४ करोड पुग्यो। इक्विटी रु २.९५ अर्ब र प्रति शेयर नेटवर्थ रु २९३ छ।
४. खराब कर्जा र पुँजी

- NPL ११.८९% छ, असार मसान्तमा ६.७२% थियो र गत वर्ष ४.६९%। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले खराब कर्जाको ७७.७५% ढाकेको छ (गत वर्ष १७५.५१%)।
- पुँजी पर्याप्तता ११.२२% छ, असार मसान्तमा ११.३४% थियो र गत वर्ष ८.९०%। NRB को न्यूनतम सीमा ८% हो, त्यसैले ३.२२ अंकको फरक छ।
- कर्जाको गुणस्तर तीव्र रूपमा बिग्रिएको छ। NPL ११.८९% पुगेको छ, जुन असार मसान्तमा ६.७२% र गत वर्ष ४.६९% थियो, र व्यवस्थाले खराब कर्जाको ७७.७५% मात्र ढाकेको छ (गत वर्ष १७५.५१%), त्यसैले थप व्यवस्था गर्नुपर्ने हुन सक्छ। पुँजी पर्याप्तता ११.२२% छ, ८% न्यूनतमभन्दा माथि।
५. वितरणयोग्य नाफा
| विवरण (रु) | रकम |
| यस त्रैमासको खुद नाफा | ३,०५,७४,०२८ |
| घटाउ: साधारण जगेडा | (६१,१४,८०६) |
| घटाउ: CSR, कर्मचारी तालिम, ग्राहक संरक्षण र कर्मचारी कल्याण कोष | (१,६४,२९,०२८) |
| जोड: सञ्चित नाफामा फिर्ता आएको अन्य रकम | २,६४,५३,१४३ |
| घटाउ: पाउन बाँकी ब्याज | (१,९७,९४,७८६) |
| घटाउ: स्थगन कर सम्पत्ति | (१,१३,६५,३१३) |
| पहिलो त्रैमासको वितरणयोग्य नाफा | ३३,२३,२३८ |
| सुरुको सञ्चित नाफा (समायोजित) | ४३,१७,४६५ |
| असोज मसान्तको वितरणयोग्य नाफा | ७६,४०,७०३ |
विभिन्न कोषमा छुट्याएपछि (सञ्चित नाफामा फिर्ता आएको रु २.६५ करोड समेत) र पाउन बाँकी ब्याज तथा स्थगन करका लागि रु ३.१२ करोड नियामकीय कट्टीपछि त्रैमासको नाफामध्ये रु ३३.२३ लाख मात्र वितरणयोग्य भयो। असोज मसान्तमा वितरणयोग्य नाफा रु ७६.४१ लाख, अर्थात् प्रति शेयर करिब रु ०.७६ छ, त्यसैले लाभांशको ठाउँ थोरै छ।
६. प्रति शेयर सूचक तथा मूल्याङ्कन
| सूचक | मान |
| प्रति शेयर आम्दानी (प्रतिवेदन अनुसार) | रु १२.१६ |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु २९३.०० |
| असोज मसान्त २०८३ को अन्तिम मूल्य | रु ६६९.९० |
| त्रैमासभरिको मूल्य दायरा | रु ६१०.०० – रु ७९३.८० |
| P/E (वार्षिकीकृत EPS मा) | ५५.१ गुणा |
| मूल्य/बुक भ्यालु (P/B) | २.२९ गुणा |
रु ६६९.९० मा शेयर वार्षिकीकृत EPS को ५५.०९ गुणा र प्रति शेयर नेटवर्थको २.२९ गुणामा कारोबार भइरहेको छ। यस त्रैमासको नाफा व्यवस्था खर्चले घटेकाले P/E उच्च देखिएको हो; खराब कर्जा असुल भए यो घट्न सक्छ।
निष्कर्ष
सकारात्मक पक्ष: खुद ब्याज आम्दानी ३.२४% र शुल्क आम्दानी ४५.६९% ले बढ्नु, घटेको कर्मचारी खर्च, बढ्दो कर्जा, र न्यूनतमभन्दा माथि पुँजी पर्याप्तता।
ध्यान दिनुपर्ने पक्ष: झन्डै दोब्बर भएर ११.८९% पुगेको NPL, ७७.७५% मा झरेको व्यवस्था कभर, गत वर्षको ६.२ गुणा व्यवस्था खर्च, बैंक सापटीमा भारी निर्भरता, र थोरै वितरणयोग्य नाफा।
ग्रामीण विकासको मुख्य कर्जा कारोबारले अझै आम्दानी गरिरहेको छ, तर बढ्दो खराब कर्जाले नाफाको ठूलो भाग खायो। बाँकी वर्षका लागि भाखा नाघेको कर्जा असुली नै मुख्य कुरा हो।
कम्पनीको लेखापरीक्षण नभएको पहिलो त्रैमासिक प्रतिवेदनमा आधारित। लेखापरीक्षण वा नियामकको निर्देशनपछि अङ्क परिवर्तन हुन सक्छन्। यो लगानी सल्लाह होइन।


