मानुषी लघुवित्त वित्तीय संस्था लिमिटेड – प्रथम त्रैमासिक विश्लेषण, आ.व. २०८३/८४
असोज मसान्त २०८३ सम्मको लेखापरीक्षण नभएको विवरण, गत वर्षको सोही त्रैमास (असोज मसान्त २०८२) र आर्थिक वर्षको अन्त्य (असार मसान्त २०८३) सँग तुलना गरिएको।

सारांश
मानुषी लघुवित्त ले यस पहिलो त्रैमासमा रु ३२.२४ लाख खुद नाफा कमाएको छ, जुन गत वर्षको सोही त्रैमासको रु ४२.९१ लाख भन्दा २४.८६% ले कम हो। प्रति शेयर आम्दानी (EPS) रु ११.७९ छ, गत वर्ष रु १५.६९ थियो।
गत वर्षको तुलनामा सबैभन्दा ठूलो सहयोग कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (+रु ४०.९७ लाख) र खुद ब्याज आम्दानी (+रु ७.४९ लाख) बाट भयो, भने सबैभन्दा ठूलो असर कर्मचारी खर्च (−रु ३४.१३ लाख) ले पार्यो।
मानुषी लघुवित्तले पहिलो त्रैमासमा रु ३२.२४ लाख खुद नाफा कमायो, जुन गत वर्षको रु ४२.९१ लाखभन्दा २४.८६% कम हो। ब्याज खर्च (१०.५३%) ब्याज आम्दानी (७.०५%) भन्दा छिटो बढेकाले खुद ब्याज आम्दानी ३.०७% मात्र बढेर रु २.५१ करोड पुग्यो। शुल्क आम्दानी ७.६५% र अन्य सञ्चालन आम्दानी ५४.२६% ले घट्यो, भने कर्मचारी खर्च १७.६८% ले बढेर रु २.२७ करोड पुग्यो, जुन कुल सञ्चालन आम्दानीको ७०.६९% हो। सानो व्यवस्था फिर्ता (रु ५३,९५०; गत वर्ष रु ४०.४४ लाख खर्च) ले गिरावट धेरै ठूलो हुन दिएन। ठूलो चिन्ता पुँजी हो: पुँजी पर्याप्तता ५.७०% छ, जुन नेपाल राष्ट्र बैंकको ८% न्यूनतमभन्दा कम हो, र NPL ८.५७% छ।
| सूचक | प्रथम त्रैमास २०८३/८४ | प्रथम त्रैमास २०८२/८३ | परिवर्तन |
| खुद नाफा | रु ३२,२४,३४६ | रु ४२,९१,०२८ | −२४.८६% |
| खुद ब्याज आम्दानी | रु २,५१,१८,५६० | रु २,४३,६९,६५० | +३.०७% |
| खुद शुल्क तथा कमिशन आम्दानी | रु ५४,५१,३९० | रु ५९,०३,००० | −७.६५% |
| कर्जा नोक्सानी व्यवस्था/(फिर्ता) | −रु ५३,९५० | रु ४०,४३,५३० | – |
| सञ्चालन नाफा | रु ४६,०६,२०९ | रु ६१,२७,३५३ | −२४.८३% |
| प्रति शेयर आम्दानी | रु ११.७९ | रु १५.६९ | – |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु १०६.२४ | रु १३३.६६ | −२०.५१% |
| NPL (खराब कर्जा) | ८.५७% | ६.१४% | +२.४३ अंक |
| पुँजी पर्याप्तता | ५.७०% | ८.७०% | −३.०० अंक |
१. नाफा कहाँबाट आयो

ब्रिज चार्टले गत वर्षको रु ४२.९१ लाख बाट यस वर्षको रु ३२.२४ लाख सम्म नतिजा कसरी पुग्यो भन्ने देखाउँछ:
- कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (+रु ४०.९७ लाख): बैंकले पहिले छुट्याएको रु ५३,९५० कर्जा नोक्सानी व्यवस्था फिर्ता (reversal) गर्यो, गत वर्ष रु ४०.४४ लाख छुट्याइएको थियो।
- कर्मचारी खर्च (−रु ३४.१३ लाख): कर्मचारी खर्च १७.६८% ले बढेर रु २.२७ करोड पुग्यो।
- ट्रेडिङ तथा अन्य आम्दानी (−रु १८.५५ लाख): ट्रेडिङ आम्दानी र अन्य सञ्चालन आम्दानी मिलाएर।
- खुद ब्याज आम्दानी (+रु ७.४९ लाख): ब्याज आम्दानी ७.०५% ले बढ्यो भने ब्याज खर्च १०.५३% ले बढ्यो।
- अन्य खर्च (−रु ६.४९ लाख): अन्य सञ्चालन खर्च, ह्रास कट्टी र गैर-सञ्चालन शीर्षक मिलाएर।
- आयकर (+रु ४.५४ लाख): कर रु १३.८२ लाख रह्यो, गत वर्ष रु १८.३६ लाख थियो।
- शुल्क तथा कमिशन (−रु ४.५२ लाख): खुद शुल्क आम्दानी रु ५४.५१ लाख रह्यो, गत वर्ष रु ५९.०३ लाख थियो।
सजिलो भाषामा: सञ्चालन खर्चले सञ्चालन आम्दानीको ८५.८% लियो, गत वर्ष ६९.८% थियो।
२. वर्षभरिको नाफा

हरेक त्रैमासलाई छुट्टाछुट्टै हेर्दा (वर्षको सुरुदेखिको नाफाबाट अघिल्लो त्रैमाससम्मको नाफा घटाएर): प्रथम त्रैमास २०८२/८३: रु ४२.९१ लाख; दोस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु ४५.७७ लाख; तेस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु ४३.०६ लाख; चौथो त्रैमास २०८२/८३: रु १.३८ करोड; प्रथम त्रैमास २०८३/८४: रु ३२.२४ लाख।
Share Hub का रेकर्ड अनुसार २०८२/८३ मा त्रैमासिक नाफा पहिलोमा रु ४२.९१ लाख, दोस्रोमा रु ४५.७७ लाख, तेस्रोमा रु ४३.०६ लाख र चौथोमा रु १.३८ करोड थियो। यो पहिलो त्रैमास (रु ३२.२४ लाख) पछिल्ला पाँच त्रैमासमध्ये सबैभन्दा कमजोर हो।
३. निक्षेप, कर्जा र तरलता
| विवरण | असोज २०८३ | असार २०८३ | परिवर्तन |
| ग्राहकको निक्षेप | रु १,२८,२४,२७,१९० | रु १,२४,१९,२७,५९० | +३.२६% |
| ग्राहकलाई कर्जा तथा सापटी | रु १,६०,८८,२६,९८४ | रु १,५४,३३,९६,००० | +४.२४% |
| नगद तथा नगद सरह | रु १२,१८,०५,०३७ | रु १६,३३,५२,७९७ | −२५.४३% |
| नेपाल राष्ट्र बैंकमा मौज्दात | रु ९०,०१,११३ | रु ९०,०१,११३ | +०.००% |
| लगानी | रु २०,९३,२०० | रु २०,९३,२०० | +०.००% |
| कुल सम्पत्ति | रु १,८३,७७,८२,७९९ | रु १,७९,६५,४२,५९६ | +२.३०% |
| कुल इक्विटी | रु ११,६५,१३,६९८ | रु ११,२७,६०,२४५ | +३.३३% |
यस त्रैमासमा निक्षेप ३.२६% ले बढ्यो र ग्राहक कर्जा ४.२४% ले बढ्यो।
ब्याजदर: कोषको लागत ७.५२% (गत वर्ष ७.६१%), आधार दर १४.६५% (गत वर्ष १४.४७%)।
यस त्रैमासमा कर्जा ४.२४% ले बढेर रु १.६१ अर्ब र निक्षेप ३.२६% ले बढेर रु १.२८ अर्ब पुग्यो, भने सापटी ६.४३% ले घटेर रु ३३.४४ करोडमा झर्यो। नगद २५.४४% ले घटेर रु १२.१८ करोड भयो र सम्पत्ति तथा उपकरण रु ३४.६८ लाखबाट बढेर रु २.०२ करोड पुग्यो। कर्जा निक्षेपको १२५.४५% छ। संस्थाले १४ जिल्लाका ३६ शाखामार्फत ३५,७४१ सदस्य (जसमध्ये १५,१६६ ऋणी) लाई सेवा दिइरहेको छ।
४. खराब कर्जा र पुँजी

- NPL ८.५७% छ, असार मसान्तमा ८.६०% थियो र गत वर्ष ६.१४%। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले खराब कर्जाको ९२.००% ढाकेको छ (गत वर्ष १४५.६०%)।
- पुँजी पर्याप्तता ५.७०% छ, असार मसान्तमा ५.७०% थियो र गत वर्ष ८.७०%। NRB को न्यूनतम सीमा ८% हो, त्यसैले -२.३० अंकको फरक छ।
- जोखिम उच्च छ। NPL ८.५७% छ (असार मसान्तमा ८.६०%, गत वर्ष ६.१४%) र व्यवस्थाले खराब कर्जाको ९२% मात्र ढाकेको छ, जुन गत वर्ष १४५.६०% थियो। पुँजी पर्याप्तता ५.७०% छ, असार मसान्त जत्तिकै र नेपाल राष्ट्र बैंकको ८% न्यूनतमभन्दा कम (गत वर्ष ८.७०%)। न्यूनतम पुँजी नपुगेको लघुवित्तले लाभांश दिन सक्दैन र यसलाई थप पुँजी वा मर्जर चाहिन्छ।
५. वितरणयोग्य नाफा
| विवरण (रु) | रकम |
| यस त्रैमासको खुद नाफा | ३२,२४,३४६ |
| घटाउ: साधारण जगेडा | (६,४४,८६९) |
| घटाउ: ग्राहक संरक्षण कोष | (६४,४८७) |
| घटाउ: CSR कोष | (३२,२४३) |
| जोड: नियामकीय जगेडाबाट फिर्ता | ५,९७,९४६ |
| पहिलो त्रैमासको वितरणयोग्य नाफा | ३०,८०,६९३ |
| सुरुको सञ्चित नोक्सान | (४,९७,५०,५४६) |
| असोज मसान्तको वितरणयोग्य नाफा/(नोक्सान) | (४,६६,६९,८५३) |
रु ३२.२४ लाख नाफामध्ये रु ७.४२ लाख साधारण जगेडा, ग्राहक संरक्षण कोष र CSR कोषमा छुट्याइयो, र नियामकीय जगेडाबाट रु ५.९८ लाख फिर्ता आयो, त्यसैले रु ३०.८१ लाखले सञ्चित नोक्सान घटायो। सञ्चित नाफामा अझै रु ४.६७ करोड वितरणयोग्य नोक्सान छ (असार मसान्तमा रु ४.९८ करोड), अर्थात् प्रति शेयर करिब रु ४२.६७। लाभांशका लागि ठाउँ छैन।
६. प्रति शेयर सूचक तथा मूल्याङ्कन
| सूचक | मान |
| प्रति शेयर आम्दानी (प्रतिवेदन अनुसार) | रु ११.७९ |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु १०६.२४ |
| प्रति शेयर वितरणयोग्य नाफा | रु -४२.६७ |
| असोज मसान्त २०८३ को अन्तिम मूल्य | रु ९९०.०० |
| त्रैमासभरिको मूल्य दायरा | रु ९४९.१० – रु १२२४.०० |
| P/E (वार्षिकीकृत EPS मा) | ८४.० गुणा |
| मूल्य/बुक भ्यालु (P/B) | ९.३२ गुणा |
रु ९९० मा शेयर वार्षिकीकृत EPS को ८३.९७ गुणा र प्रति शेयर नेटवर्थको ९.३२ गुणामा कारोबार भइरहेको छ। घट्दो नाफा, सञ्चित नोक्सान र न्यूनतमभन्दा कम पुँजी भएको संस्थाका लागि यो धेरै महँगो हो। प्रतिवेदनले प्रति शेयर नेटवर्थ रु १०६.२४ देखाएको छ; वासलातबाट हिसाब गर्दा रु १०६.५३ हुन्छ।
निष्कर्ष
सकारात्मक पक्ष: खुद ब्याज आम्दानी अझै ३.०७% ले बढ्नु, सानो व्यवस्था फिर्ता, कर्जा र निक्षेप दुवै बढ्नु, र NPL असार मसान्तभन्दा थोरै घट्नु।
ध्यान दिनुपर्ने पक्ष: पुँजी पर्याप्तता ५.७०% (८% न्यूनतमभन्दा कम), ९२% मात्र व्यवस्था कभरसहित ८.५७% NPL, १७.६८% ले बढेको कर्मचारी खर्च, रु ४.६७ करोडको सञ्चित वितरणयोग्य नोक्सान, र धेरै उच्च P/E।
मानुषी लघुवित्त अझै नाफामा छ, तर आम्दानी घट्दैछ र पुँजी नेपाल राष्ट्र बैंकको आवश्यकताभन्दा कम छ। यस त्रैमासको नाफाभन्दा पुँजी बढाउनु र खराब कर्जा घटाउनु बढी महत्त्वपूर्ण छ।
कम्पनीको लेखापरीक्षण नभएको पहिलो त्रैमासिक प्रतिवेदनमा आधारित। लेखापरीक्षण वा नियामकको निर्देशनपछि अङ्क परिवर्तन हुन सक्छन्। यो लगानी सल्लाह होइन।


