महुली लघुवित्त वित्तीय संस्था लिमिटेड – प्रथम त्रैमासिक विश्लेषण, आ.व. २०८३/८४
असोज मसान्त २०८३ सम्मको लेखापरीक्षण नभएको विवरण, गत वर्षको सोही त्रैमास (असोज मसान्त २०८२) र आर्थिक वर्षको अन्त्य (असार मसान्त २०८३) सँग तुलना गरिएको।

सारांश
महुली लघुवित्त ले यस पहिलो त्रैमासमा रु ३.७४ करोड खुद नाफा कमाएको छ, जुन गत वर्षको सोही त्रैमासको रु ३.४५ करोड भन्दा ८.५६% ले बढी हो। प्रति शेयर आम्दानी (EPS) रु ३८.६४ छ, गत वर्ष रु ३७.२८ थियो।
गत वर्षको तुलनामा सबैभन्दा ठूलो सहयोग खुद ब्याज आम्दानी (+रु २.१८ करोड) र अन्य खर्च (+रु ३१.१८ लाख) बाट भयो, भने सबैभन्दा ठूलो असर शुल्क तथा कमिशन (−रु ८१.५० लाख) ले पार्यो।
महुली लघुवित्तले पहिलो त्रैमासमा रु ३.७४ करोड नाफा कमायो, जुन गत वर्षको रु ३.४५ करोड भन्दा ८.५६% बढी हो। ब्याज आम्दानी ११.६७% बढ्दा ब्याज खर्च १.२७% मात्र बढ्यो (कोषको लागत ६.८२% बाट ६.०२%), त्यसैले खुद ब्याज आम्दानी १९.५६% बढेर रु १३.३२ करोड पुग्यो। तर यो लाभको धेरै भाग तीन कुराले खायो: शुल्क खर्च रु ६९,००० बाट रु ६२.१० लाख पुगेकाले खुद शुल्क आम्दानी ५३.१०% घट्यो, कर्जा नोक्सानी खर्च ६९.२५% बढेर रु १.२७ करोड पुग्यो, र कर्मचारी खर्च १३.७९% बढ्यो।
| सूचक | प्रथम त्रैमास २०८३/८४ | प्रथम त्रैमास २०८२/८३ | परिवर्तन |
| खुद नाफा | रु ३,७४,२८,७९६ | रु ३,४४,७७,४१९ | +८.५६% |
| खुद ब्याज आम्दानी | रु १३,३१,६०,४२९ | रु ११,१३,७३,५८८ | +१९.५६% |
| खुद शुल्क तथा कमिशन आम्दानी | रु ७१,९८,६४२ | रु १,५३,४८,२०७ | −५३.१०% |
| कर्जा नोक्सानी व्यवस्था/(फिर्ता) | रु १,२६,७१,०८८ | रु ७४,८६,५७५ | +६९.२५% |
| सञ्चालन नाफा | रु ५,३४,६९,७०९ | रु ४,९२,५३,४५६ | +८.५६% |
| प्रति शेयर आम्दानी | रु ३८.६४ | रु ३७.२८ | – |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु २३७.५० | रु २२७.९१ | +४.२१% |
| NPL (खराब कर्जा) | ९.९१% | ५.९५% | +३.९६ अंक |
| पुँजी पर्याप्तता | १०.७७% | १२.५१% | −१.७४ अंक |
१. नाफा कहाँबाट आयो

ब्रिज चार्टले गत वर्षको रु ३.४५ करोड बाट यस वर्षको रु ३.७४ करोड सम्म नतिजा कसरी पुग्यो भन्ने देखाउँछ:
- खुद ब्याज आम्दानी (+रु २.१८ करोड): ब्याज आम्दानी ११.६७% ले बढ्यो भने ब्याज खर्च १.२७% ले बढ्यो।
- शुल्क तथा कमिशन (−रु ८१.५० लाख): खुद शुल्क आम्दानी रु ७१.९९ लाख रह्यो, गत वर्ष रु १.५३ करोड थियो।
- कर्मचारी खर्च (−रु ७३.५४ लाख): कर्मचारी खर्च १३.७९% ले बढेर रु ६.०७ करोड पुग्यो।
- कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (−रु ५१.८५ लाख): बैंकले कर्जा नोक्सानीका लागि रु १.२७ करोड छुट्यायो, गत वर्ष रु ७४.८७ लाख थियो।
- अन्य खर्च (+रु ३१.१८ लाख): अन्य सञ्चालन खर्च, ह्रास कट्टी र गैर-सञ्चालन शीर्षक मिलाएर।
- आयकर (−रु १२.६५ लाख): कर रु १.६० करोड रह्यो, गत वर्ष रु १.४८ करोड थियो।
सजिलो भाषामा: सञ्चालन खर्चले सञ्चालन आम्दानीको ५२.९% लियो, गत वर्ष ५५.२% थियो। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले सञ्चालन आम्दानीको ९.०% लियो।
२. वर्षभरिको नाफा

हरेक त्रैमासलाई छुट्टाछुट्टै हेर्दा (वर्षको सुरुदेखिको नाफाबाट अघिल्लो त्रैमाससम्मको नाफा घटाएर): प्रथम त्रैमास २०८२/८३: रु ३.४५ करोड; दोस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु ३.५५ करोड; तेस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु ५.२८ करोड; चौथो त्रैमास २०८२/८३: रु ७.०५ करोड; प्रथम त्रैमास २०८३/८४: रु ३.७४ करोड।
Share Hub का रेकर्ड अनुसार २०८२/८३ मा त्रैमासिक नाफा पहिलोमा रु ३.४५ करोड दोस्रोमा रु ३.५५ करोड तेस्रोमा रु ५.२८ करोड र चौथोमा रु ७.०५ करोड थियो (पूरा वर्ष रु १९.३३ करोड)। नाफा वर्षभरि बढ्दै जाने भएकाले पहिलो त्रैमास सबैभन्दा कमजोर हुन्छ; यसपालिको पहिलो त्रैमास गत वर्षको भन्दा अलि राम्रो छ।
३. निक्षेप, कर्जा र तरलता
| विवरण | असोज २०८३ | असार २०८३ | परिवर्तन |
| ग्राहकको निक्षेप | रु २,११,८०,०९,४१२ | रु २,०७,०१,७०,३५० | +२.३१% |
| ग्राहकलाई कर्जा तथा सापटी | रु ६,३५,३२,८१,७३६ | रु ६,१७,३९,८२,८१५ | +२.९०% |
| नगद तथा नगद सरह | रु २५,०३,१७,६२७ | रु ३३,८४,३४,२३४ | −२६.०४% |
| नेपाल राष्ट्र बैंकमा मौज्दात | रु २,८५,०४,५०० | रु २,८०,०४,५०० | +१.७९% |
| लगानी | रु १०,००,००० | रु १०,००,००० | +०.००% |
| कुल सम्पत्ति | रु ६,७६,१४,५५,२६० | रु ६,६६,२३,२४,३८७ | +१.४९% |
| कुल इक्विटी | रु ९२,०३,१४,४२७ | रु ८८,३१,३१,३५४ | +४.२१% |
यस त्रैमासमा निक्षेप २.३१% ले बढ्यो र ग्राहक कर्जा २.९०% ले बढ्यो। कर्जा-निक्षेप अनुपात (CD ratio) ११८.८४% छ (गत वर्ष ११६.००%)।
ब्याजदर: कोषको लागत ६.०२% (गत वर्ष ६.८२%), आधार दर ११.६९% (गत वर्ष १२.८७%), ब्याजदर अन्तर ८.४८% (गत वर्ष ७.४७%)।
असार मसान्तदेखि कर्जा २.९०% बढेर रु ६.३५ अर्ब र निक्षेप २.३१% बढेर रु २.१२ अर्ब पुगेको छ, भने सापटी रु ३.४३ अर्ब (निक्षेपको करिब १.६ गुणा) मा स्थिर छ। कर्जा लगानी बढ्दा नगद रु ३३.८४ करोड बाट रु २५.०३ करोड मा झर्यो। कुल पुँजी त्रैमासको नाफाले बढेर रु ९२.०३ करोड (प्रति शेयर रु २३७.५०) पुगेको छ।
४. खराब कर्जा र पुँजी

- NPL ९.९१% छ, असार मसान्तमा ९.८०% थियो र गत वर्ष ५.९५%। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले खराब कर्जाको ५७.५०% ढाकेको छ (गत वर्ष ७६.४६%)।
- पुँजी पर्याप्तता १०.७७% छ, असार मसान्तमा १०.६१% थियो र गत वर्ष १२.५१%। NRB को न्यूनतम सीमा ८% हो, त्यसैले २.७७ अंकको फरक छ।
- NPL ९.९१% छ, असार मसान्तको ९.८०% सँग लगभग बराबर तर गत वर्षको ५.९५% भन्दा धेरै बढी, र व्यवस्था कभर ७६.४६% बाट ५७.५०% मा झरेको छ, त्यसैले कर्जा नोक्सानी खर्च बढेको हो। पुँजी पर्याप्तता १०.७७% (८% न्यूनतमभन्दा २.७७ अंक माथि) छ, जुन गत वर्षभन्दा कम हो। व्यवस्थापनले बढ्दो ब्याजदर, घट्दो रेमिट्यान्स, दोहोरो ऋण र सदस्यको कमजोर वित्तीय साक्षरतालाई चुनौती भनेको छ।
५. वितरणयोग्य नाफा
| विवरण (रु) | रकम |
| यस त्रैमासको खुद नाफा | ३,७४,२८,७९६ |
| घटाउ: साधारण जगेडा | (७४,८५,७५९) |
| घटाउ: CSR र ग्राहक संरक्षण कोष | (१४,९७,१५२) |
| घटाउ: पाउन बाँकी ब्याज (नियामकीय) | (६९,२१,२८५) |
| पहिलो त्रैमासको वितरणयोग्य नाफा | २,१५,२४,६०० |
| सुरुको सञ्चित नाफा | १६,५०,१०,८५० |
| कुल वितरणयोग्य नाफा | १८,६५,३५,४५० |
आवश्यक कोषमा रु ८९.८३ लाख र पाउन बाँकी ब्याज रु ६९.२१ लाख छुट्याएपछि यस त्रैमासको नाफाबाट रु २.१५ करोड वितरणयोग्य छ (गत वर्ष रु १.४२ करोड)। सुरुको सञ्चित नाफा रु १६.५० करोड जोड्दा कुल वितरणयोग्य नाफा रु १८.६५ करोड अर्थात् प्रति शेयर रु ४८.१४ हुन्छ।
६. प्रति शेयर सूचक तथा मूल्याङ्कन
| सूचक | मान |
| प्रति शेयर आम्दानी (प्रतिवेदन अनुसार) | रु ३८.६४ |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु २३७.५० |
| प्रति शेयर वितरणयोग्य नाफा | रु ४८.१४ |
| असोज मसान्त २०८३ को अन्तिम मूल्य | रु ११९१.०० |
| त्रैमासभरिको मूल्य दायरा | रु ११२६.०० – रु १३२३.९० |
| P/E (वार्षिकीकृत EPS मा) | ३०.८ गुणा |
| मूल्य/बुक भ्यालु (P/B) | ५.०१ गुणा |
रु १,१९१ मा शेयर वार्षिकीकृत EPS को ३०.८३ गुणा र प्रति शेयर नेटवर्थको ५.०१ गुणामा छ। गत वर्षको पूरा वर्षको EPS ४९.८८ को आधारमा P/E करिब २४ हुन्छ, जुन करिब १०% NPL भएको लघुवित्तका लागि ठीकै वा अलि उच्च हो।
निष्कर्ष
सकारात्मक पक्ष: खुद ब्याज आम्दानी २०% बढी, कोषको लागत ६.०२% मा झर्यो, ब्याज अन्तर ८.४८% पुग्यो, कर्जा र निक्षेप बढ्दै, असारदेखि NPL स्थिर, पुँजी १०.७७%।
ध्यान दिनुपर्ने पक्ष: गत वर्षको ५.९५% भन्दा धेरै बढी NPL, व्यवस्था कभर ५७.५०% मा झरेको, कर्जा नोक्सानी खर्च ६९% बढी, शुल्क खर्चमा ठूलो वृद्धि, कर्जा-निक्षेप तथा सापटी अनुपात ११८.८४%।
राम्रो ब्याज अन्तरले मूल आम्दानी सुध्रिँदै छ; अब नाफा छिटो बढ्ने कि नबढ्ने भन्ने कुरा NPL लाई १० प्रतिशत वरिपरि राख्न र शुल्क तथा व्यवस्था खर्चको वृद्धि रोक्नमा भर पर्छ।
कम्पनीको लेखापरीक्षण नभएको पहिलो त्रैमासिक प्रतिवेदनमा आधारित। लेखापरीक्षण वा नियामकको निर्देशनपछि अङ्क परिवर्तन हुन सक्छन्। यो लगानी सल्लाह होइन।


