पोखरा फाइनान्स लिमिटेड – प्रथम त्रैमासिक विश्लेषण, आ.व. २०८३/८४
असोज मसान्त २०८३ सम्मको लेखापरीक्षण नभएको विवरण, गत वर्षको सोही त्रैमास (असोज मसान्त २०८२) र आर्थिक वर्षको अन्त्य (असार मसान्त २०८३) सँग तुलना गरिएको।

सारांश
पोखरा फाइनान्स ले यस पहिलो त्रैमासमा रु ४.७१ करोड खुद नोक्सानी बेहोरेको छ, गत वर्ष रु ६.४५ करोड नोक्सान थियो। प्रति शेयर आम्दानी (EPS) रु -२.४८ छ, गत वर्ष रु -५.९६ थियो।
गत वर्षको तुलनामा सबैभन्दा ठूलो सहयोग कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (+रु ९.६७ करोड) र खुद ब्याज आम्दानी (+रु १.३६ करोड) बाट भयो, भने सबैभन्दा ठूलो असर अन्य खर्च (−रु ६.२२ करोड) ले पार्यो।
पोखरा फाइनान्सको पहिलो त्रैमासको खुद नोक्सान २७.०५% ले घटेर रु ४.७१ करोड मा झर्यो (गत वर्ष रु ६.४५ करोड)। मुख्य कारोबार सुध्रियो: ब्याज खर्च ११.४२% ले घट्दा खुद ब्याज आम्दानी ४०.११% ले बढेर रु ४.७४ करोड पुग्यो, र खुद शुल्क आम्दानी रु ५.६६ लाख बाट रु ६३.२० लाख पुग्यो। कम्पनीले रु ३.८३ करोड कर्जा नोक्सानी व्यवस्था फिर्ता पनि गर्यो (गत वर्ष रु ५.८३ करोड खर्च थियो), जसले रु १.१९ करोड सञ्चालन नाफा दियो। तर रु ५.२७ करोड गैर-सञ्चालन खर्च (व्यवस्थापनका अनुसार उठ्न गाह्रो भएको करिब रु ५.२६ करोड कर्जा अपलेखन) र रु ७१.९८ लाख स्थगन कर खर्चले त्रैमास नोक्सानमै सकियो। कर्मचारी खर्च ४५.८९% ले बढ्यो र ह्रासकट्टी झन्डै चार गुणा भयो।
| सूचक | प्रथम त्रैमास २०८३/८४ | प्रथम त्रैमास २०८२/८३ | परिवर्तन |
| खुद नाफा | −रु ४,७०,७३,१५४ | −रु ६,४५,२३,६७९ | नोक्सानी घट्यो |
| खुद ब्याज आम्दानी | रु ४,७४,१६,६९२ | रु ३,३८,४१,३७० | +४०.११% |
| खुद शुल्क तथा कमिशन आम्दानी | रु ६३,२०,४४५ | रु ५,६५,५७५ | +१०१७.५३% |
| कर्जा नोक्सानी व्यवस्था/(फिर्ता) | −रु ३,८३,३०,९७३ | रु ५,८३,२५,००० | – |
| सञ्चालन नाफा | रु १,१९,४९,८४६ | −रु ७,९७,६०,८४३ | नोक्सानबाट नाफामा |
| प्रति शेयर आम्दानी | रु -२.४८ | रु -५.९६ | – |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु ६७.१७ | रु ४८.०८ | +३९.७०% |
| NPL (खराब कर्जा) | १९.४२% | ३८.११% | −१८.६९ अंक |
| पुँजी पर्याप्तता | १३.३२% | -४.८२% | +१८.१४ अंक |
१. नाफा कहाँबाट आयो

ब्रिज चार्टले गत वर्षको −रु ६.४५ करोड बाट यस वर्षको −रु ४.७१ करोड सम्म नतिजा कसरी पुग्यो भन्ने देखाउँछ:
- कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (+रु ९.६७ करोड): बैंकले पहिले छुट्याएको रु ३.८३ करोड कर्जा नोक्सानी व्यवस्था फिर्ता (reversal) गर्यो, गत वर्ष रु ५.८३ करोड छुट्याइएको थियो।
- अन्य खर्च (−रु ६.२२ करोड): अन्य सञ्चालन खर्च, ह्रास कट्टी र गैर-सञ्चालन शीर्षक मिलाएर।
- आयकर (−रु २.२२ करोड): कर रु ७१.९८ लाख रह्यो, गत वर्ष −रु १.५० करोड थियो।
- कर्मचारी खर्च (−रु १.७० करोड): कर्मचारी खर्च ४५.८९% ले बढेर रु ५.४० करोड पुग्यो।
- खुद ब्याज आम्दानी (+रु १.३६ करोड): ब्याज आम्दानी ०.२८% ले बढ्यो भने ब्याज खर्च ११.४२% ले घट्यो।
- शुल्क तथा कमिशन (+रु ५७.५५ लाख): खुद शुल्क आम्दानी रु ६३.२० लाख रह्यो, गत वर्ष रु ५.६६ लाख थियो।
- ट्रेडिङ तथा अन्य आम्दानी (+रु २८.४२ लाख): ट्रेडिङ आम्दानी र अन्य सञ्चालन आम्दानी मिलाएर।
सजिलो भाषामा: सञ्चालन खर्चले सञ्चालन आम्दानीको १४५.५% लियो, गत वर्ष १५९.९% थियो।
२. वर्षभरिको नाफा

हरेक त्रैमासलाई छुट्टाछुट्टै हेर्दा (वर्षको सुरुदेखिको नाफाबाट अघिल्लो त्रैमाससम्मको नाफा घटाएर): प्रथम त्रैमास २०८२/८३: −रु ६.४५ करोड; दोस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु २९.८४ करोड; तेस्रो त्रैमास २०८२/८३: −रु १६.०८ करोड; चौथो त्रैमास २०८२/८३: रु १८.१२ करोड; प्रथम त्रैमास २०८३/८४: −रु ४.७१ करोड।
Share Hub का (यस पटक सच्याइएका) रेकर्ड अनुसार २०८२/८३ मा पहिलो त्रैमासमा रु ६.४५ करोड नोक्सान, दोस्रोमा रु २९.८४ करोड नाफा, तेस्रोमा रु १६.०८ करोड नोक्सान र चौथोमा रु १८.१२ करोड नाफा थियो। ठूला व्यवस्था फिर्ता र खर्चका कारण नतिजा धेरै उतारचढाव हुन्छ, त्यसैले एउटा त्रैमासले मात्र धेरै कुरा भन्दैन।
३. निक्षेप, कर्जा र तरलता
| विवरण | असोज २०८३ | असार २०८३ | परिवर्तन |
| ग्राहकको निक्षेप | रु १०,३९,७३,०४,४५० | रु १०,४३,३०,४४,००५ | −०.३४% |
| ग्राहकलाई कर्जा तथा सापटी | रु ५,८९,६४,२८,७४२ | रु ५,९३,६८,७०,४११ | −०.६८% |
| नगद तथा नगद सरह | रु ८०,४९,०२,२५० | रु ७७,२९,०७,६५९ | +४.१४% |
| नेपाल राष्ट्र बैंकमा मौज्दात | रु २,४७,४१,२८,९४६ | रु १,६१,०१,४७,८१२ | +५३.६६% |
| लगानी | रु १,२१,५०,७९,३७८ | रु २,१३,६७,२५,३८२ | −४३.१३% |
| कुल सम्पत्ति | रु १२,००,५४,२९,३७५ | रु १२,०७,९७,१९,३३६ | −०.६१% |
| कुल इक्विटी | रु १,२७,७१,५२,७८४ | रु १,३३,१०,३४,८९७ | −४.०५% |
यस त्रैमासमा निक्षेप ०.३४% ले घट्यो र ग्राहक कर्जा ०.६८% ले घट्यो। कर्जा-निक्षेप अनुपात (CD ratio) ६५.२३% छ (गत वर्ष ७४.७४%)।
ब्याजदर: कोषको लागत ३.७०% (गत वर्ष ६.१६%), आधार दर ६.४५% (गत वर्ष ८.९८%), ब्याजदर अन्तर ३.७५% (गत वर्ष ३.४५%)।
यस त्रैमासमा निक्षेप (रु १०.४० अर्ब) र ग्राहक कर्जा (रु ५.९० अर्ब) लगभग उस्तै रहे, क्रमशः ०.३४% र ०.६८% ले घटे। कम्पनीले लगानीबाट रकम (४३.१३% ले घटेर रु १.२२ अर्ब) झिकेर नेपाल राष्ट्र बैंकको मौज्दातमा (५३.६६% ले बढेर रु २.४७ अर्ब कुल सम्पत्तिको करिब २०.६%) राख्यो। CD ratio ६५.२३% र तरलता अनुपात ४१.६०% छ, अर्थात् धेरै रकम थन्किएर थोरै आम्दानी दिइरहेको छ।
४. खराब कर्जा र पुँजी

- NPL १९.४२% छ, असार मसान्तमा २०.८४% थियो र गत वर्ष ३८.११%। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले खराब कर्जाको ८८.४४% ढाकेको छ (गत वर्ष ७५.२२%)।
- पुँजी पर्याप्तता १३.३२% छ, असार मसान्तमा १२.८९% थियो र गत वर्ष -४.८२%। NRB को न्यूनतम सीमा ११% हो, त्यसैले २.३२ अंकको फरक छ।
- एक वर्षमा कर्जाको गुणस्तर धेरै सुध्रिएको छ: NPL १९.४२% छ, जुन असार मसान्तमा २०.८४% र गत वर्ष ३८.११% थियो (खुद NPL ४.५४%), र व्यवस्थाले खराब कर्जाको ८८.४४% ढाकेको छ। तैपनि करिब पाँचमध्ये एक कर्जा खराब छ। शेयर पुँजी बढेपछि (गत वर्ष रु १.०८ अर्ब अहिले रु १.९० अर्ब) पुँजी पर्याप्तता १३.३२% पुगेको छ, जुन ११% न्यूनतमभन्दा माथि छ र गत वर्ष -४.८२% थियो। तर Tier 1 पुँजी ७.२४% मात्र छ, त्यसैले मूल पुँजीको जगेडा पातलो छ।
५. वितरणयोग्य नाफा
| विवरण (रु) | रकम |
| यस त्रैमासको खुद नोक्सान | (४,७०,७३,१५४) |
| विनियोजन (CSR र कर्मचारी तालिम), प्रतिवेदन अनुसार | ३,५१,००६ |
| जोड: प्राप्त ब्याज (खुद) | ६५,५१,६८४ |
| जोड: गैर-बैंकिङ सम्पत्तिको व्यवस्था फिर्ता | २२,०९,०५७ |
| जोड: स्थगन कर खर्च | ७१,९७,८३५ |
| पहिलो त्रैमासको वितरणयोग्य नोक्सान | (३,०७,६३,५७१) |
| सुरुको सञ्चित नोक्सान | (१,८३,०१,७३,२६८) |
| असोज मसान्तको वितरणयोग्य नोक्सान | (१,८६,०९,३६,८३९) |
प्राप्त भएको रु ६५.५२ लाख ब्याज, गैर-बैंकिङ सम्पत्तिको रु २२.०९ लाख व्यवस्था फिर्ता र रु ७१.९८ लाख स्थगन कर खर्च जोडेपछि पहिलो त्रैमासको वितरणयोग्य नोक्सान रु ३.०८ करोड भयो। सञ्चित वितरणयोग्य नोक्सान बढेर रु १.८६ अर्ब (प्रति शेयर करिब रु ९७.८७) पुग्यो, त्यसैले लामो समयसम्म लाभांश सम्भव छैन।
६. प्रति शेयर सूचक तथा मूल्याङ्कन
| सूचक | मान |
| प्रति शेयर आम्दानी (प्रतिवेदन अनुसार) | रु -२.४८ |
| प्रति शेयर आम्दानी (वार्षिकीकृत) | रु -९.९० |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु ६७.१७ |
| प्रति शेयर वितरणयोग्य नाफा | रु -९७.८७ |
| असोज मसान्त २०८३ को अन्तिम मूल्य | रु ३२६.०० |
| त्रैमासभरिको मूल्य दायरा | रु ३२०.०० – रु ३८६.०० |
| मूल्य/बुक भ्यालु (P/B) | ४.८५ गुणा |
रु ३२६ मा शेयर प्रति शेयर नेटवर्थ (रु ६७.१७) को ४.८५ गुणामा कारोबार भइरहेको छ। नोक्सानका कारण P/E अर्थपूर्ण छैन। सञ्चित नोक्सान शेयर पुँजीकै हाराहारीमा हुँदा पनि मूल्य किताबी मूल्यभन्दा धेरै माथि छ।
निष्कर्ष
सकारात्मक पक्ष: नोक्सान २७.०५% ले घट्नु, खुद ब्याज आम्दानी ४०.११% ले बढ्नु, कोषको लागत ६.१६% बाट ३.७०% मा झर्नु, शुल्क आम्दानी धेरै बढ्नु, कर्जा नोक्सानी व्यवस्था फिर्ता हुनु, NPL ३८.११% बाट १९.४२% मा झर्नु, र पुँजी पर्याप्तता न्यूनतमभन्दा माथि १३.३२% पुग्नु।
ध्यान दिनुपर्ने पक्ष: रु ५.२७ करोड कर्जा अपलेखन, कर्मचारी खर्च ४५.८९% ले बढ्नु, पातलो Tier 1 (७.२४%), NPL अझै करिब २०%, राष्ट्र बैंकमा थन्किएको धेरै रकम, र रु १.८६ अर्ब सञ्चित वितरणयोग्य नोक्सान।
पोखरा फाइनान्स गत वर्षभन्दा राम्रो अवस्थामा छ: नयाँ पुँजी छ र खराब कर्जा धेरै घटेको छ। तर पुराना समस्याग्रस्त कर्जा अझै सफा गर्दैछ, जसले गर्दा नोक्सान कायम छ। असुली जारी रहन्छ कि रहँदैन र थन्किएको रकम राम्रो कर्जामा फर्किन्छ कि फर्किँदैन, त्यो हेर्नुपर्छ।
कम्पनीको लेखापरीक्षण नभएको पहिलो त्रैमासिक प्रतिवेदनमा आधारित। लेखापरीक्षण वा नियामकको निर्देशनपछि अङ्क परिवर्तन हुन सक्छन्। यो लगानी सल्लाह होइन।


