सप्तकोशी डेभलपमेन्ट बैंक लिमिटेड – प्रथम त्रैमासिक विश्लेषण, आ.व. २०८३/८४
असोज मसान्त २०८३ सम्मको लेखापरीक्षण नभएको विवरण, गत वर्षको सोही त्रैमास (असोज मसान्त २०८२) र आर्थिक वर्षको अन्त्य (असार मसान्त २०८३) सँग तुलना गरिएको।

सारांश
सप्तकोशी डेभलपमेन्ट बैंक ले यस पहिलो त्रैमासमा रु ४३.६० लाख खुद नाफा कमाएको छ, जबकि गत वर्षको सोही त्रैमासमा रु १२.१५ लाख नोक्सान थियो। प्रति शेयर आम्दानी (EPS) रु २.०९ छ, गत वर्ष रु -०.५८ थियो।
गत वर्षको तुलनामा सबैभन्दा ठूलो सहयोग अन्य खर्च (+रु २.६९ करोड) र शुल्क तथा कमिशन (+रु ३९.६३ लाख) बाट भयो, भने सबैभन्दा ठूलो असर खुद ब्याज आम्दानी (−रु १.१५ करोड) ले पार्यो।
सप्तकोशी सानो नाफामा फर्किनुको मुख्य कारण अन्य सञ्चालन खर्च ५६.६९% ले घटेर रु २.०३ करोड मा झर्नु हो (गत वर्ष यो असामान्य रूपमा उच्च, रु ४.७० करोड थियो)। मुख्य व्यवसाय भने कमजोर भयो: ब्याज आम्दानी ६.२७% ले घट्दा ब्याज खर्च ३.१७% ले बढ्यो, त्यसैले खुद ब्याज आम्दानी १७.६७% ले घटेर रु ५.३५ करोड मा झर्यो। शुल्क आम्दानी ४२.५२% ले बढ्यो, तर कर्मचारी खर्च १९.३१% ले बढ्यो, र गत वर्षको रु ५०.५२ लाख कर्जा नोक्सानी व्यवस्था फिर्ता यस वर्ष रु ४.७८ लाख को सानो खर्चमा बदलियो।
| सूचक | प्रथम त्रैमास २०८३/८४ | प्रथम त्रैमास २०८२/८३ | परिवर्तन |
| खुद नाफा | रु ४३,६०,३११ | −रु १२,१५,०४९ | नोक्सानबाट नाफामा |
| खुद ब्याज आम्दानी | रु ५,३५,१८,०८३ | रु ६,५०,०४,५६४ | −१७.६७% |
| खुद शुल्क तथा कमिशन आम्दानी | रु १,३२,८२,३५९ | रु ९३,१९,८२१ | +४२.५२% |
| कर्जा नोक्सानी व्यवस्था/(फिर्ता) | रु ४,७८,३१० | −रु ५०,५१,८५६ | – |
| सञ्चालन नाफा | रु ६१,९६,४२३ | −रु १२,५९,१५० | नोक्सानबाट नाफामा |
| प्रति शेयर आम्दानी | रु २.०९ | रु -०.५८ | – |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु ८६.२६ | रु ८५.७० | +०.६५% |
| NPL (खराब कर्जा) | ८.६०% | ११.५०% | −२.९० अंक |
| पुँजी पर्याप्तता | ११.३३% | ९.७८% | +१.५५ अंक |
१. नाफा कहाँबाट आयो

ब्रिज चार्टले गत वर्षको −रु १२.१५ लाख बाट यस वर्षको रु ४३.६० लाख सम्म नतिजा कसरी पुग्यो भन्ने देखाउँछ:
- अन्य खर्च (+रु २.६९ करोड): अन्य सञ्चालन खर्च, ह्रास कट्टी र गैर-सञ्चालन शीर्षक मिलाएर।
- खुद ब्याज आम्दानी (−रु १.१५ करोड): ब्याज आम्दानी ६.२७% ले घट्यो भने ब्याज खर्च ३.१७% ले बढ्यो।
- कर्मचारी खर्च (−रु ६०.६५ लाख): कर्मचारी खर्च १९.३१% ले बढेर रु ३.७५ करोड पुग्यो।
- कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (−रु ५५.३० लाख): बैंकले कर्जा नोक्सानीका लागि रु ४.७८ लाख छुट्यायो, गत वर्ष रु ५०.५२ लाख फिर्ता थियो।
- शुल्क तथा कमिशन (+रु ३९.६३ लाख): खुद शुल्क आम्दानी रु १.३३ करोड रह्यो, गत वर्ष रु ९३.२० लाख थियो।
- आयकर (−रु १८.६९ लाख): कर रु १८.६९ लाख रह्यो, गत वर्ष रु ० थियो।
- ट्रेडिङ तथा अन्य आम्दानी (−रु ३.५१ लाख): ट्रेडिङ आम्दानी र अन्य सञ्चालन आम्दानी मिलाएर।
सजिलो भाषामा: सञ्चालन खर्चले सञ्चालन आम्दानीको ९०.१% लियो, गत वर्ष १०८.४% थियो। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले सञ्चालन आम्दानीको ०.७% लियो।
२. वर्षभरिको नाफा

हरेक त्रैमासलाई छुट्टाछुट्टै हेर्दा (वर्षको सुरुदेखिको नाफाबाट अघिल्लो त्रैमाससम्मको नाफा घटाएर): प्रथम त्रैमास २०८२/८३: −रु १२.१५ लाख; दोस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु २.८० करोड; तेस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु ३.२२ करोड; चौथो त्रैमास २०८२/८३: रु ९.१४ करोड; प्रथम त्रैमास २०८३/८४: रु ४३.६० लाख।
Share Hub का रेकर्ड अनुसार २०८२/८३ मा पहिलो त्रैमासमा रु १२.१५ लाख नोक्सान, त्यसपछि दोस्रोमा रु २.८० करोड तेस्रोमा रु ३.२२ करोड र चौथोमा रु ९.१४ करोड नाफा थियो। यस पहिलो त्रैमासको रु ४३.६० लाख नाफा पछिल्ला तीन त्रैमासभन्दा धेरै कम हो।
३. निक्षेप, कर्जा र तरलता
| विवरण | असोज २०८३ | असार २०८३ | परिवर्तन |
| ग्राहकको निक्षेप | रु ८,८६,७६,९०,६३७ | रु ६,७६,७३,११,२७४ | +३१.०४% |
| ग्राहकलाई कर्जा तथा सापटी | रु ५,६७,०३,७७,४४३ | रु ५,५३,७७,९९,५६२ | +२.३९% |
| नगद तथा नगद सरह | रु ६४,८५,३२,१३१ | रु ७४,९०,७०,६९४ | −१३.४२% |
| नेपाल राष्ट्र बैंकमा मौज्दात | रु ७८,९२,६२,७६० | रु ७७,६०,२८,०३९ | +१.७१% |
| लगानी | रु २,११,६५,३७,३२४ | रु २,११,५६,४९,२५४ | +०.०४% |
| कुल सम्पत्ति | रु १०,०८,१७,९९,३५४ | रु १०,१०,९१,१०,१०१ | −०.२७% |
| कुल इक्विटी | रु ७१,९७,३२,९६९ | रु ७१,५०,२४,७५० | +०.६६% |
यस त्रैमासमा निक्षेप ३१.०४% ले बढ्यो र ग्राहक कर्जा २.३९% ले बढ्यो। कर्जा-निक्षेप अनुपात (CD ratio) ६८.०९% छ (गत वर्ष ८०.४४%)।
ब्याजदर: कोषको लागत ३.४७% (गत वर्ष ४.२२%), आधार दर ६.०४% (गत वर्ष ६.३३%), ब्याजदर अन्तर ४.१७% (गत वर्ष ३.७८%)।
यस त्रैमासमा वासलातको संरचना फेरियो। ग्राहकको निक्षेप ३१.०४% ले बढेर रु ८.८७ अर्ब पुग्यो, र बैंकले त्यो रकमले अन्य बैंक तथा वित्तीय संस्थाबाट लिएको सापटी लगभग सबै तिर्यो, जुन रु २.२५ अर्ब बाट घटेर रु १२.२२ करोड मा झर्यो। कुल सम्पत्ति भने लगभग उस्तै रह्यो। ग्राहक कर्जा २.३९% ले मात्र बढेकाले CD ratio ६८.०९% मा झर्यो (गत वर्ष ८०.४४%): अर्थात् बैंकसँग कर्जा दिने प्रशस्त ठाउँ छ।
४. खराब कर्जा र पुँजी

- NPL ८.६०% छ, असार मसान्तमा ६.१५% थियो र गत वर्ष ११.५०%। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले खराब कर्जाको ७९.६७% ढाकेको छ (गत वर्ष ८७.४७%)।
- पुँजी पर्याप्तता ११.३३% छ, असार मसान्तमा ११.२९% थियो र गत वर्ष ९.७८%। NRB को न्यूनतम सीमा ११% हो, त्यसैले ०.३३ अंकको फरक छ।
- यो नै मुख्य चिन्ता हो। NPL असार मसान्तको ६.१५% बाट बढेर ८.६०% पुग्यो (गत वर्ष ११.५०%), र कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले खराब कर्जाको ७९.६७% मात्र ढाकेको छ। पुँजी पर्याप्तता ११.३३% छ, NRB को ११% न्यूनतमभन्दा ०.३३ अंक मात्र माथि, र Tier 1 पुँजी ८.२४% मात्र छ। थप कर्जा नोक्सानी भए पुँजी न्यूनतमभन्दा तल झर्न सक्छ।
५. वितरणयोग्य नाफा
| विवरण (रु) | रकम |
| यस त्रैमासको खुद नाफा | ४३,६०,३११ |
| घटाउ: साधारण जगेडा | (८,७२,०६२) |
| घटाउ: CSR कोष | (४३,६०३) |
| घटाउ: पाउन बाँकी ब्याज | (६६,०९,६०८) |
| घटाउ: गैर-बैंकिङ सम्पत्तिमा व्यवस्था | (४४,६४,५३७) |
| पहिलो त्रैमासको वितरणयोग्य नाफा/(नोक्सान) | (७६,२९,५०१) |
| सुरुको सञ्चित नोक्सान | (५०,७६,८२,०५९) |
| असोज मसान्तको वितरणयोग्य नाफा/(नोक्सान) | (५१,५३,११,५६०) |
साधारण जगेडा र CSR कोष छुट्याएपछि, NRB को नियम अनुसार बैंकले आम्दानीमा देखाएको तर अझै नउठेको ब्याज (रु ६६.१० लाख) र गैर-बैंकिङ सम्पत्तिमा व्यवस्था (रु ४४.६५ लाख) छुट्याउनुपर्छ। यसले सानो नाफालाई पहिलो त्रैमासको रु ७६.३० लाख वितरणयोग्य नोक्सानमा बदल्छ, र सञ्चित वितरणयोग्य नोक्सान बढेर रु ५१.५३ करोड (प्रति शेयर करिब रु ६१.७६) पुग्छ। यो नोक्सानी नहटेसम्म बैंकले लाभांश दिन सक्दैन।
६. प्रति शेयर सूचक तथा मूल्याङ्कन
| सूचक | मान |
| प्रति शेयर आम्दानी (प्रतिवेदन अनुसार) | रु २.०९ |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु ८६.२६ |
| प्रति शेयर वितरणयोग्य नाफा | रु -६१.७६ |
प्रतिवेदनमा बजार मूल्य दिइएको छैन, त्यसैले P/E र P/B देखाइएको छैन। प्रति शेयर नेटवर्थ करिब रु ८६.२६ छ (असार मसान्तमा रु ८५.७०), जुन सञ्चित नोक्सानीका कारण रु १०० अंकित मूल्यभन्दा कम हो।
निष्कर्ष
सकारात्मक पक्ष: नाफामा फर्किनु, शुल्क आम्दानी ४२.५२% ले बढ्नु, अन्य सञ्चालन खर्च धेरै घट्नु, बलियो निक्षेप वृद्धिले महँगो अन्तरबैंक सापटी विस्थापित गर्नु, र कोषको लागत ४.२२% बाट ३.४७% मा घट्नु।
ध्यान दिनुपर्ने पक्ष: खुद ब्याज आम्दानी १७.६७% ले घट्नु, NPL ८.६०% पुग्नु र व्यवस्थाले त्यसको ८०% भन्दा कम मात्र ढाक्नु, पुँजी ११% न्यूनतमभन्दा थोरै मात्र माथि हुनु, रु ५१.५३ करोड सञ्चित वितरणयोग्य नोक्सान, र सञ्चालन खर्चले सञ्चालन आम्दानीको करिब ९०% लिनु।
सप्तकोशीले कोषको स्रोत स्थिर बनाएको छ, तर नाफा पातलो छ र कर्जाको गुणस्तर बिग्रँदैछ। आगामी त्रैमासमा NPL घट्छ कि घट्दैन र पुँजी ११% माथि टिक्छ कि टिक्दैन भन्ने हेर्नुपर्छ।
कम्पनीको लेखापरीक्षण नभएको पहिलो त्रैमासिक प्रतिवेदनमा आधारित। लेखापरीक्षण वा नियामकको निर्देशनपछि अङ्क परिवर्तन हुन सक्छन्। यो लगानी सल्लाह होइन।


