मुक्तिनाथ विकास बैंक लिमिटेड – प्रथम त्रैमासिक विश्लेषण, आ.व. २०८३/८४
असोज मसान्त २०८३ सम्मको लेखापरीक्षण नभएको विवरण (बैंक मात्रको), गत वर्षको सोही त्रैमास (असोज मसान्त २०८२) र आर्थिक वर्षको अन्त्य (असार मसान्त २०८३) सँग तुलना गरिएको।

सारांश
मुक्तिनाथ विकास बैंक ले यस पहिलो त्रैमासमा रु ३२.२४ करोड खुद नाफा कमाएको छ, जुन गत वर्षको सोही त्रैमासको रु २२.४८ करोड भन्दा ४३.४४% ले बढी हो। प्रति शेयर आम्दानी (EPS) रु १६.१२ छ, गत वर्ष रु ११.२४ थियो।
गत वर्षको तुलनामा सबैभन्दा ठूलो सहयोग कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (+रु ४०.५७ करोड) र शुल्क तथा कमिशन (+रु ७.२३ करोड) बाट भयो, भने सबैभन्दा ठूलो असर अन्य खर्च (−रु ३०.९७ करोड) ले पार्यो।
मुक्तिनाथ विकास बैंक (बैंक मात्र) ले पहिलो त्रैमासमा रु ३२.२४ करोड नाफा कमायो, जुन रु २२.४८ करोड बाट ४३.४४% ले बढी हो। ब्याजदर घटेकाले ब्याज आम्दानी १०.२५% ले घट्यो, तर ब्याज खर्च अझ छिटो (२०.९१%) घट्यो, त्यसैले खुद ब्याज आम्दानी २.७१% ले बढेर रु १.२२ अर्ब पुग्यो। शुल्क आम्दानी ५६.९१% ले बढेर रु १९.९४ करोड पुग्यो भने अन्य सञ्चालन आम्दानी आधा भयो। सबैभन्दा ठूलो परिवर्तन कर्जा नोक्सानी व्यवस्थामा भयो, जुन रु ५४.१२ करोड बाट ७४.९७% ले घटेर रु १३.५५ करोड मा झर्यो, त्यसैले सञ्चालन नाफा दोब्बरभन्दा बढी भएर रु ७५.६३ करोड पुग्यो। तर बैंकले रु २९.२७ करोड नयाँ गैर-सञ्चालन खर्च देखायो, र वितरणयोग्य नाफा विवरणमा गैर-बैंकिङ सम्पत्ति (खराब ऋणीबाट लिएको घरजग्गा) को नोक्सानीका लागि रु २१.५५ करोड छुट्यायो। यो नभएको भए नाफा धेरै बढी हुने थियो।
| सूचक | प्रथम त्रैमास २०८३/८४ | प्रथम त्रैमास २०८२/८३ | परिवर्तन |
| खुद नाफा | रु ३२,२४,२४,००० | रु २२,४७,७४,००० | +४३.४४% |
| खुद ब्याज आम्दानी | रु १,२१,७६,०७,००० | रु १,१८,५५,१०,००० | +२.७१% |
| खुद शुल्क तथा कमिशन आम्दानी | रु १९,९४,०४,००० | रु १२,७०,८३,००० | +५६.९१% |
| कर्जा नोक्सानी व्यवस्था/(फिर्ता) | रु १३,५४,५४,००० | रु ५४,११,६७,००० | −७४.९७% |
| सञ्चालन नाफा | रु ७५,६३,३५,००० | रु ३२,११,०६,००० | +१३५.५४% |
| प्रति शेयर आम्दानी | रु १६.१२ | रु ११.२४ | – |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु १६५.६७ | रु १६१.८२ | +२.३८% |
| NPL (खराब कर्जा) | ४.७३% | ४.०३% | +०.७० अंक |
| पुँजी पर्याप्तता | १२.८६% | १२.९२% | −०.०६ अंक |
१. नाफा कहाँबाट आयो

ब्रिज चार्टले गत वर्षको रु २२.४८ करोड बाट यस वर्षको रु ३२.२४ करोड सम्म नतिजा कसरी पुग्यो भन्ने देखाउँछ:
- कर्जा नोक्सानी व्यवस्था (+रु ४०.५७ करोड): बैंकले कर्जा नोक्सानीका लागि रु १३.५५ करोड छुट्यायो, गत वर्ष रु ५४.१२ करोड थियो।
- अन्य खर्च (−रु ३०.९७ करोड): अन्य सञ्चालन खर्च, ह्रास कट्टी र गैर-सञ्चालन शीर्षक मिलाएर।
- शुल्क तथा कमिशन (+रु ७.२३ करोड): खुद शुल्क आम्दानी रु १९.९४ करोड रह्यो, गत वर्ष रु १२.७१ करोड थियो।
- आयकर (−रु ४.५० करोड): कर रु १४.१३ करोड रह्यो, गत वर्ष रु ९.६३ करोड थियो।
- ट्रेडिङ तथा अन्य आम्दानी (−रु ३.३५ करोड): ट्रेडिङ आम्दानी र अन्य सञ्चालन आम्दानी मिलाएर।
- खुद ब्याज आम्दानी (+रु ३.२१ करोड): ब्याज आम्दानी १०.२५% ले घट्यो भने ब्याज खर्च २०.९१% ले घट्यो।
- कर्मचारी खर्च (−रु २.४३ करोड): कर्मचारी खर्च ६.९३% ले बढेर रु ३७.५१ करोड पुग्यो।
सजिलो भाषामा: सञ्चालन खर्चले सञ्चालन आम्दानीको ३८.५% लियो, गत वर्ष ३७.४% थियो। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले सञ्चालन आम्दानीको ९.३% लियो।
२. वर्षभरिको नाफा

हरेक त्रैमासलाई छुट्टाछुट्टै हेर्दा (वर्षको सुरुदेखिको नाफाबाट अघिल्लो त्रैमाससम्मको नाफा घटाएर): प्रथम त्रैमास २०८२/८३: रु २२.४८ करोड; दोस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु ४४.७३ करोड; तेस्रो त्रैमास २०८२/८३: रु २७.०६ करोड; चौथो त्रैमास २०८२/८३: रु ५७.५८ करोड; प्रथम त्रैमास २०८३/८४: रु ३२.२४ करोड।
Share Hub का रेकर्ड अनुसार २०८२/८३ मा त्रैमासिक नाफा पहिलोमा रु २२.४८ करोड दोस्रोमा रु ४४.७३ करोड तेस्रोमा रु २७.०६ करोड र चौथोमा रु ५७.५८ करोड थियो। यो पहिलो त्रैमास गत वर्षको पहिलो त्रैमासभन्दा धेरै राम्रो छ, यद्यपि दोस्रो र चौथो त्रैमासभन्दा कम।
३. निक्षेप, कर्जा र तरलता
| विवरण | असोज २०८३ | असार २०८३ | परिवर्तन |
| ग्राहकको निक्षेप | रु १,२६,२५,८२,६९,००० | रु १,२३,५३,९४,४३,००० | +२.२०% |
| ग्राहकलाई कर्जा तथा सापटी | रु १,०५,४७,३३,२१,००० | रु १,००,५०,८८,३१,००० | +४.९४% |
| नगद तथा नगद सरह | रु ५,९०,६४,१७,००० | रु ३,१०,०८,७८,००० | +९०.४८% |
| नेपाल राष्ट्र बैंकमा मौज्दात | रु ८,२३,६२,३३,००० | रु १३,४९,६२,०३,००० | −३८.९७% |
| लगानी | रु १९,३४,६४,५८,००० | रु १९,१२,८५,१२,००० | +१.१४% |
| कुल सम्पत्ति | रु १,४४,२२,०८,५२,००० | रु १,४१,०६,२३,२०,००० | +२.२४% |
| कुल इक्विटी | रु १३,२५,४१,१९,००० | रु १२,९४,६४,१६,००० | +२.३८% |
यस त्रैमासमा निक्षेप २.२०% ले बढ्यो र ग्राहक कर्जा ४.९४% ले बढ्यो। कर्जा-निक्षेप अनुपात (CD ratio) ८४.०५% छ (गत वर्ष ८५.६६%)।
ब्याजदर: कोषको लागत ३.५५% (गत वर्ष ४.४६%), आधार दर ५.४६% (गत वर्ष ६.५९%), ब्याजदर अन्तर ४.३८% (गत वर्ष ४.५९%)।
निक्षेप २.२०% ले बढेर रु १२६.२६ अर्ब र ग्राहक कर्जा ४.९४% ले बढेर रु १०५.४७ अर्ब पुग्यो, त्यसैले कर्जा-निक्षेप अनुपात ८४.०५% छ। नगद लगभग दोब्बर भयो भने राष्ट्र बैंकमा रहेको मौज्दात ३८.९७% ले घट्यो; तरलता २५.४५% छ। लगानी सम्पत्ति (मुख्यतः ऋणीबाट लिएको गैर-बैंकिङ सम्पत्ति) ५०.४०% ले बढेर रु १.२९ अर्ब पुग्यो, जसले कर्जा असुली घरजग्गा लिलाम/कब्जामार्फत भइरहेको देखाउँछ। इक्विटी २.३८% ले बढेर रु १३.२५ अर्ब भयो र प्रति शेयर नेटवर्थ रु १६५.६७ छ।
४. खराब कर्जा र पुँजी

- NPL ४.७३% छ, असार मसान्तमा ४.७७% थियो र गत वर्ष ४.०३%। कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाले खराब कर्जाको ८३.६७% ढाकेको छ (गत वर्ष १०२.३८%)।
- पुँजी पर्याप्तता १२.८६% छ, असार मसान्तमा १३.४७% थियो र गत वर्ष १२.९२%। NRB को न्यूनतम सीमा ११% हो, त्यसैले १.८६ अंकको फरक छ।
- NPL ४.७३% छ, असार मसान्तको ४.७७% सँग लगभग बराबर तर गत वर्षको ४.०३% भन्दा बढी। व्यवस्था कभर गत वर्षको १०२.३८% बाट ८३.६७% मा झरेकाले खुद NPL २.१९% पुगेको छ; यस त्रैमास धेरै कम व्यवस्था गरिनु यसको एउटा कारण हो। पुँजी पर्याप्तता १२.८६% (Tier 1 १०.७८%) छ, असार मसान्तको १३.४७% बाट घटेको र ११% न्यूनतमभन्दा २ अंकभन्दा कम माथि।
५. वितरणयोग्य नाफा
| विवरण (रु) | रकम |
| यस त्रैमासको खुद नाफा | ३२,२४,२४,००० |
| घटाउ: साधारण जगेडा | (६,४४,८५,०००) |
| घटाउ: पुँजी फिर्ता जगेडा (ऋणपत्र) | (६,२५,००,०००) |
| घटाउ: CSR र कर्मचारी कोष (खर्च घटाएर) | २,१०,००० |
| घटाउ: पाउनुपर्ने ब्याज | (२,४४,३९,०००) |
| घटाउ: गैर-बैंकिङ सम्पत्तिको व्यवस्था | (२१,५५,२१,०००) |
| घटाउ: शेयर लगानी नोक्सानी र पुँजीकृत ब्याज | (१,५८,३९,०००) |
| पहिलो त्रैमासको वितरणयोग्य नाफा (नोक्सानी) | (६,०१,५०,०००) |
| सुरुको सञ्चित नाफा | ६७,५७,५६,००० |
| असोज मसान्तको वितरणयोग्य नाफा | ६१,५६,०६,००० |
नाफा बढे पनि यस त्रैमासले वितरणयोग्य नाफामा केही थपेन। जगेडा (ऋणपत्र फिर्ताका लागि रु ६.२५ करोड सहित खुद रु १२.६८ करोड), रु २.४४ करोड पाउनुपर्ने ब्याज, गैर-बैंकिङ सम्पत्तिमा रु २१.५५ करोड व्यवस्था र अन्य रु १.५८ करोड पछि त्रैमासको वितरणयोग्य नोक्सानी रु ६.०१ करोड भयो। वितरणयोग्य नाफा रु ६७.५८ करोड बाट घटेर रु ६१.५६ करोड (प्रति शेयर रु ७.६९) भयो।
६. प्रति शेयर सूचक तथा मूल्याङ्कन
| सूचक | मान |
| प्रति शेयर आम्दानी (प्रतिवेदन अनुसार) | रु १६.१२ |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु १६५.६७ |
| प्रति शेयर वितरणयोग्य नाफा | रु ७.६९ |
| असोज मसान्त २०८३ को अन्तिम मूल्य | रु ३४४.०० |
| त्रैमासभरिको मूल्य दायरा | रु ३१४.२० – रु ३८०.०० |
| P/E (वार्षिकीकृत EPS मा) | २१.३ गुणा |
| मूल्य/बुक भ्यालु (P/B) | २.०८ गुणा |
अन्तिम मूल्य रु ३४४ (त्रैमासको दायरा रु ३१४.२० देखि रु ३८०) मा P/E २१.३४ गुणा र मूल्य प्रति शेयर नेटवर्थको २.०८ गुणा छ। ९.८४% ROE भएको ठूलो विकास बैंकका लागि यो मध्यम मूल्याङ्कन हो।
निष्कर्ष
सकारात्मक पक्ष: नाफा ४३.४४% ले बढ्यो, सञ्चालन नाफा दोब्बरभन्दा बढी, कर्जा नोक्सानी व्यवस्था ७४.९७% ले घट्यो, शुल्क आम्दानी ५६.९१% ले बढ्यो, कोषको लागत घट्यो (४.४६% बाट ३.५५%) र ROE ९.८४% पुग्यो।
ध्यान दिनुपर्ने पक्ष: गैर-बैंकिङ सम्पत्तिमा ठूलो नोक्सानी, कब्जा गरिएको सम्पत्तिमा छिटो वृद्धि, ८३.६७% मा झरेको व्यवस्था कभर, १३% भन्दा कम पुँजी पर्याप्तता, स्थिर मुख्य आम्दानी र त्रैमासको वितरणयोग्य नोक्सानी।
मुक्तिनाथ विकास बैंकको नाफा वृद्धि मुख्यतः धेरै कम कर्जा नोक्सानी व्यवस्थाबाट आयो, तर कब्जा गरिएको सम्पत्तिको नोक्सानीले लाभ घटायो र वितरणका लागि नयाँ केही बाँकी राखेन। ती गैर-बैंकिङ सम्पत्ति कति छिटो बेच्न सक्छ र व्यवस्था कम नै रहन्छ कि रहँदैन भन्ने हेर्नुपर्छ।
कम्पनीको लेखापरीक्षण नभएको पहिलो त्रैमासिक प्रतिवेदनमा आधारित। लेखापरीक्षण वा नियामकको निर्देशनपछि अङ्क परिवर्तन हुन सक्छन्। यो लगानी सल्लाह होइन।


