मेन्छियाम हाइड्रोपावर लिमिटेड – आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो त्रैमासिक विश्लेषण
असोज मसान्त २०८३ को अपरिष्कृत नतिजा, गत वर्षको सोही त्रैमास (असोज मसान्त २०८२) र असार मसान्त २०८३ सँग तुलना।

सारांश
मेन्छियाम हाइड्रोपावरले २०८३/८४ को पहिलो त्रैमासमा रु ८२.९९ लाख खुद नाफा कमायो, जुन गत वर्षको रु १.३९ करोड भन्दा ४०.४५% कम हो। वार्षिक EPS रु ६.१२ (गत वर्ष १०.२७) छ। ठूलो चिन्ता वासलात हो: रु ६७.५७ करोड सञ्चित नोक्सान शेयर पुँजीभन्दा ठूलो भएकाले प्रति शेयर नेटवर्थ ऋणात्मक (रु −२४.५४) छ।
२०८३ साउन ३ मा संखुवासभामा परेको अविरल वर्षाले आयोजनाको पानी आपूर्ति गर्ने पाइप (penstock) पूर्ण रूपमा क्षतिग्रस्त भई मर्मतका लागि करिब १५ दिन उत्पादन बन्द भयो। बिजुली बिक्री १३.३४% घटेर रु ४.२७ करोड भयो र मर्मत खर्च रु २०.१९ लाख पुग्यो। ब्याज घटेकाले (रु १.५३ करोड) गिरावट केही कम भयो।
| सूचक | पहिलो त्रैमास २०८३/८४ | पहिलो त्रैमास २०८२/८३ | परिवर्तन |
| बिजुली बिक्री | रु ४,२६,६०,४८२ | रु ४,९२,२९,८१८ | −१३.३४% |
| बिक्री लागत | रु ११,९१,२५० | रु १४,२६,२२४ | −१६.४८% |
| प्रशासनिक खर्च | रु ३१,१४,९१८ | रु २२,८५,०५६ | +३६.३२% |
| मर्मत सम्भार | रु २०,१८,५२२ | रु ३०,९६५ | +६४१८.७२% |
| ब्याज, ह्रास र कर अघिको नाफा | रु ३,६३,३५,७९३ | रु ४,५४,८७,५७३ | −२०.१२% |
| वित्तीय खर्च | रु १,५२,८८,५४२ | रु १,८४,८९,९१६ | −१७.३१% |
| ह्रासकट्टी | रु १,२७,४७,९८० | रु १,३०,६०,१४७ | −२.३९% |
| खुद नाफा | रु ८२,९९,२७१ | रु १,३९,३७,५१० | −४०.४५% |
१. नाफा कहाँबाट आयो

गत वर्षको पहिलो त्रैमाससँग तुलना गर्दा गुमेको बिजुली बिक्रीले रु ६५.६९ लाख, बाढी मर्मतले रु १९.८८ लाख र बढेको प्रशासनिक खर्चले रु ८.३० लाख घटायो। घटेको ब्याजले रु ३२.०१ लाख फिर्ता दियो, र ह्रासकट्टी तथा बिक्री लागत केही घटे। कुलमा नाफा रु ५६.३८ लाख ले घट्यो।
२. वर्षभरिको नाफा

MCHL ले बर्खामा मात्र नाफा कमाउँछ। गत वर्ष पहिलो त्रैमासमा रु १.३९ करोड, दोस्रोमा लगभग शून्य, तेस्रो र चौथोमा करिब रु १.०६ करोड र रु १.२२ करोड नोक्सान भई २०८२/८३ रु ८४.३३ लाख नोक्सानमा सकियो (यो प्रतिवेदन अनुसार; Share Hub को चौथो त्रैमास रेकर्डमा रु ५५.९३ लाख)। यस पहिलो त्रैमासको नाफा पनि सुक्खा याममा फेरि खिइन सक्छ।
३. ऋण र वासलात

| विवरण | असोज २०८३ | असार २०८३ | परिवर्तन |
| स्थिर सम्पत्ति | रु १,२०,४९,६३,८९४ | रु १,२१,७७,११,८७४ | −१.०५% |
| प्राप्य रकम | रु २,९६,००,०५८ | रु २,१३,६७,९०१ | +३८.५३% |
| नगद तथा बैंक | रु ३१,५९,९९८ | रु १७,३६,४९४ | +८१.९८% |
| सुरक्षित दीर्घकालीन ऋण | रु १,१६,६४,२८,८४० | रु १,१७,११,९६,१२२ | −०.४१% |
| साहु तथा भुक्तानी दिनुपर्ने | रु २०,७६,०५,१९१ | रु २१,२९,४५,३९० | −२.५१% |
| कुल इक्विटी (ऋणात्मक) | −रु १३,३१,४३,२२९ | −रु १४,१४,४२,५०० | +५.८७% |
कम्पनीसँग रु १.१७ अर्ब दीर्घकालीन ऋण, रु १.९० करोड अल्पकालीन ऋण र साहुहरूलाई तिर्नुपर्ने रु २०.७६ करोड छ, जबकि इक्विटी −रु १३.३१ करोड (ऋणात्मक) छ। चालु दायित्व (रु २९.२७ करोड) चालु सम्पत्ति (रु १२.१० करोड) भन्दा धेरै ठूलो छ; तरलता अनुपात ०.४४ छ। कानुनी पक्षमा, रुस्टको नेपाल र कम्पनीबीचको विवादमा उच्च अदालत पाटनले २०८३/०५/१५ मा मध्यस्थकर्ता नियुक्तिसम्बन्धी फैसला गरेको छ; प्रमाणित प्रतिलिपि र विस्तृत जानकारी आउन बाँकी छ।
४. प्रति शेयर सूचक तथा मूल्याङ्कन
| सूचक | मान |
| वार्षिक EPS | रु ६.१२ |
| त्रैमासिक EPS | रु १.५३ |
| प्रति शेयर नेटवर्थ | रु −२४.५४ |
| प्रति शेयर कुल सम्पत्ति | रु २४४.३८ |
| बजार मूल्य | रु २६० |
| P/E | ४२.५० गुणा |
| तरलता अनुपात | ०.४४ |
पहिलो त्रैमासको अन्तिम मूल्य रु २६० थियो (रु २३२ देखि रु ३०६ सम्म)। वर्षकै राम्रो त्रैमासको वार्षिक EPS मा P/E ४२.५ गुणा छ; पूरा वर्षको हिसाबमा कम्पनी नोक्सानमा रहँदै आएको छ। नेटवर्थ ऋणात्मक भएकाले शेयर मूल्यलाई बुक भ्यालुको कुनै आधार छैन।
निष्कर्ष
सकारात्मक पक्ष: बाढी मर्मतपछि आयोजना फेरि चलेको, पहिलो त्रैमासमा पनि नाफा भएको, ब्याज खर्च घट्दै गएको, र ऋण बिस्तारै तिरिँदै गएको।
ध्यान दिनुपर्ने: ऋणात्मक नेटवर्थ, कमजोर तरलता (०.४४), सुक्खा यामको नोक्सान, पेनस्टकमा बाढीको जोखिम, रुस्टको नेपालसँगको मध्यस्थता, र यस प्रतिवेदनको २०८२/८३ नोक्सान र Share Hub को चौथो त्रैमास रेकर्डबीचको फरक।
MCHL कमजोर अवस्थामै छ: सानो मौसमी नाफाले वर्षौंको सञ्चित नोक्सान अझै पूर्ति गर्न सक्दैन। लगानीकर्ताले पहिलो त्रैमासको EPS सावधानीपूर्वक हेर्नुपर्छ।
अङ्कहरू कम्पनीको अपरिष्कृत पहिलो त्रैमासिक प्रतिवेदनबाट लिइएका हुन्; त्रैमासिक प्रवृत्ति Share Hub को रेकर्डमा आधारित छ। यो लगानी सल्लाह होइन।


